ads1
ads3
تغییر رنگ سایت

شبکه های اجتماعی جامعه

آرشیو
آرشیو
آرشیو
Print This Post

سرنوشت هاله در هاله ای از ابهام


سال گذشته ،یادداشتی را با این عنوان نوشتم «نشستنگاه هاله بر تارک نایبند » حالا در گذر گذشت زمان این پرسش ها مطرح می شود : آیا مقر و جایگاه کنونی هاله تغییر خواهد کرد ؟ آیا هاله موقعیت خود را از دست خواهد داد و در این شرایط زمانی چه موقعیتی بدست خواهد آورد ؟ کدام عامل یا عوامل در در تغییر مقر و موقعیت روستای هاله در دوره کنونی تاثیر گذار خواهند بود ؟ علت مکان گزینی جدید بر مخروبه شهرتاریخی نایبند چیست ؟ ساخت وسازهای اخیر در در پارک ملی نایبند مقر هاله را با چه تحولی روبرو خواهد کرد ؟ این سوالات از دید هر ناظری با ورود به راس نایبند در ذهن بیننده متبادر می شود. چراهایی شکل می گیرد که پاسخ آن در کوتاه مدت ممکن نیست . اما روند رو به گسترش تغییرات مکانی آن قدر سریع است که آن را ممکن می نماید همچنین بربجایی و نابجایی تصمیمات در جوار پارک ملی نایبند …

مقر ومکان گزینی اولیه یک سکونتگاه نقش اساسی در سکونت اهالی آن دارد که مردمان یک دیار بر حسب نیاز آن را برای زندگی انتخاب کرده و به اشغال خویش در آورده اند . مکان گزینی و توسعه بیش از هر چیز تابع شرایط محیطی و موقعیت جغرافیایی آن مکان است. از دیر باز شرایط ژئومورفولوژیکی محیط خلیج نایبند و بستری که باعث پیدایش و استقرار این سکونتگاه گردیده وبر آن آرمیده است از نقش قابل توجهی در مکان گزینی و توسعه آن ایفا نموده است.
موقعیت و وضعیت یک سکونتگاه نسبت به پدیده های پیرامون و جایگاه آن در سطح ناحیه در ادامه حیات و توسعه سکونتگاه و حتی زوال و نابودی آن نقش اساسی دارد ، چه بسا یک سکونتگاه با تغییر شرایط ،تصمیمات انسانی ، دسترسی به راه ارتباطی ، منابع جدید انرژی ، ورود صنعت و… موقعیت جدید بدست آورد ویا به عکس موقعیت خود را با تغییر شرایط طبیعی و انسانی از دست بدهد ، در برهه های تاریخی مختلف تصمیمات حکومت ها از مهمترین عوامل در تغییر مقر سکونتگاه ها بوده که در این شرایط مردم مجبور به مهاجرت می شدند .بنابراین روستا یا شهر متروکه و خالی از سکنه می گردید. از این منظر موقعیت روستای سنتی هاله قابل تامل می باشد.

همیشه حفظ طبیعت منطقه برای تداوم زندگی از عوامل تأثیر گذار در مکان گزینی و استقرار اولیه بوده است. اگر بهره گیری از منابع محیطی به صورت اصولی صورت گیرد، شکل گیری روستا روندی صعودی خواهد داشت . از این سو ساکنین آسایش خواهند یافت . دستکاری نابخردانه در شکل اولیه هسته روستا ، انگیزه ایجاد سکونتگاه های جدید ، توسعه و گسترش کالبد روستا را ناممکن می سازد.

در شکل گیری بافت روستا ی هاله عوامل طبیعی نسبت به عوامل انسانی وزن بیشتری داشته اند ، عواملی همچون وجود توپوگرافی ( خور وخلیج ) ،قرار گیری در مجاورت دریا ،منابع آبی، وجود پتانسیل اقتصادی زمین ، نمادهای مذهبی نیزتأثیر چشمگیری در مکان گزینی و شکل گیری هسته اولیه این روستا داشته اند. همان طور که می دانید شهر تاریخی نایبند مقر و موقعیت خود را از دست داد. آنچه امروز در جایگاه شهر تاریخی نایبند باقی مانده ، روستای هاله با یک شناسنامه تاریخی وقابلیت های طبیعی بی منتهاست . از این تجربه تاریخی باید درس گرفت که هاله به سرنوشت شهر تاریخی نایبند دچار نشود

اکنون هاله روستایی در جنوب است، در جنوب ایران ، آرمیده بر ساحل در گذ ر زمان ، در جوارخلیج نایبند ، با موقعیت نسبی منحصر ، در جنوبی ترین شهرستان استان بوشهر، در شهرستان عسلویه ، نامش آشناست در تاریخ و فرهنگ جنوب ، در جوار جامعه جنگلی حرای نایبند ، آشناست برای گردشگرانی که سفرهای دریایی یا خشکی را می پیمایند تا تماشاگر این مکان خاص باشند ، در جغرافیای تاریخی معروف هست به نایبند ،همان شهر باستانی که دیگر اثری بر خاک ندارد، در تقسیمات کشوری امروز نیز در دهستان نایبند از بخش چاه مبارک واقع شده است ، هاله مشهور است به دریانوردی ، به صید ، صید ماهی ، صید مروارید ، صید آبزیان آب های گرم ، مشهور است به روستایی با بافتی متمرکز ، با سبکی سنتی در فضایی باز با بهره گیری از مصالح بومی ، در گذر تاریخی با مقر شهر تاریخی نایبند گره خورده است، پیوند دارد با سنت ، پیوند با دریا ، بندری کوچک ، پویا وزنده ، استقراریافته بر کران خلیج فارس ، روستایی باستانی برتارک نایبند ، تاجی بر دماغه نایبند ، با ساحلی صخره ای و حاشیه ای باریک از ماسه های نرم قرمز ودر سوی دیگر خود مردابی که نشان از موقعیت مناسب در پارک ملی نایبند دارد ، آنجا که پیشروی وپسروی خشکی در جدال با آب چشمگیر است ، آنجا که زیستگاه لاک پشت سبز وپوزه عقابی است ، گونه ای در معرض تهدید مثل همه آبزیان سواحل عسلویه ، آنجا که زیستگاه پرستوهای مهاجر نایبند است ،همان جا که فصل زمستان گذرانی پرندگان کوچ پسند است ، می آیند پس از طی مسیری طولانی به قصد شرایطی سکون وپایدار ، آنجا که آب و خاک پیوندی دگرگونه دارند برای شکل گیری پوشش سبز از جنگل حرا بر بستر تالابی خویش ، برای رویش مرجان ها در آب های شفاف ساحلی ، برای روییدن تک درختان سایه گسترانجیرمعابد ، برای رویش تک درختان خرما ، خاکی سرخ با بافتی درشت و گسسته با پوششی از درختچه های کنار و شاخه های گسترده آن تا مانعی باشد در برابر حرکت ماسه های ساحلی و سایه امنی برای حیات وحش پارک ملی نایبند ، این زیبایی ها همواره برای طبیعت دوستان و گردشگران طبیعی تماشایی و چشم نواز بوده است. حالا روستای هاله با شناسنامه ی تاریخی خود در گذر کشاکش تغییر مقر و موقعیت خود است با تصمیماتی که گرفته می شود اهتمامی در به ارث گذاشتن اراضی اجدادی برای آیندگان و حفظ آثار تاریخی شهرنایبند نیست . فروش و واگذاری اراضی آن قابلیت های توسعه ای هاله را به زیر سوال برده است . با این اوصاف هاله در پشت حصارساخت وسازهای بلند محصور خواهد شد.

مردمان هاله دیگرغروب را بر صخره دماغه نایبند نخواهند دید، روستای سنتی هاله با باری از تاریخ و فرهنگ جنوب در پارک ملی نایبند گم خواهد شد . روستایی که می توانست همیشه مقصد ساحل دوستان خسته از آلایندگی های مجاورباشد ، مقصد گردشگران علاقمندان به معماری جنوب و پایگاهی برای توسعه صنعت اکوتوریسم منطقه حفاظت شده نایبند، دیگربومگردی بومگردان کم رنگ خواهد شد ، فنس هایی که مانع عبور می شود و آزادی مردم را که برای فراراز آلودگی جمعه ها به دیدار راس نایبند می آیند تا هوایی تاز ه کنند خاطره ای بیش نخواهد ماند . این پیش بینی نیست بلکه شکلی از تحلیل یک رویداد است !!! که هاله به سرنوشت شهر تاریخی نایبند دچار خواهدشد . روستای هاله موقعیت طبیعی خود را از دست خواهد داد و با مقری چون شهر نایبند ، بیل های مکانیکی به سراغش خواهند آمد، و کاربری آن تغییر خواهد کرد اثبات روستاهای تاریخی که به چنین سرنوشتی دچار شدند تاییدی بر این مدعاست…

روستایی که می تواند در این کشاکش تصرف اراضی ، با اهتمام در حفاظت از آثار شهر باستانی نایبند و توجه به قابلیت های طبیعی بی پایان ساحلی ، زمینه ساز توسعه صنعت اکوتوریسم در جوار خلیج نایبند باشد. شاهد تغییرات مقر و موقعیتی در ساختاری است که قرن ها میراث دار آن بوده و بار تاریخی آن را بر دوش می کشد.

راضیه اشعثی
هشتم اردیبهشت ماه ۱۴۰۰

اخبار مرتبط
نظرات

تیتردو

گفت و گو با حمید موذنی ، نویسنده و پژوهشگر اجتماعی گفت و گو از: الهام بهروزی
به مناسبت تولد خیام نیشابوری گفت و‌گو با حمید موذنی، نویسنده و پژوهشگر اجتماعی گفت و گو از الهام بهروزی ۱. در مورد زیست دیرینه مردم بوشهر با اشعار خیام‌خوانی توضیح بدید و اینکه چرا رباعیات خیامی در این منطقه از دیگر سروده‌های شاعران بزرگ پیش گرفته و مردم این منطقه با آن‌ها بیشتر همذات‌پنداری […]
آرشیو

مقالات

نادر هوشمند
آخرین ساعات زندگی یک گربه
نادر هوشمند
از ادعاهای یک دیوانه
نادر هوشمند
بازگشت از مرگی که در بیمارستان بوعلی سینا اتفاق افتاد
غزال ساکی
زنان و مشارکت سیاسی
حمید موذنی
شجریران
غزال ساکی
روزنامه‌نگار حوزه‌ی جامعه و زنان
محمود بدیه
کلیسای گریگوری
حمید موذنی
توسعه بدون مطبوعات آزاد رخ نمی‌دهد
اسلاوی ژیژک
به برهوتِ ویروسی (وایرال) خوش آمدید
محمد غمخوار
رفتار دوگانه کرونا در بوشهر
علی شیخ زاده
استندآپ کمدی و طنز در دنیای مدرن
احمدزیدآبادی
مجلس یازدهم؛ پدیده‌ای نوظهور؟
پدرام باقری
دو نکته درباره قتل رومینا
راضیه اشعثی
ما بر مخروبه ای از بنیان های زیستی نشسته ایم!!!
ایرن واعظ‌زاده
کامو و مفهوم عدالت
مبین کرباسی
هزارمیلیارد تومان کجاست؟
یاشار تاج‌محمدی
در سوگِ خویش‌کاران (تاملاتی در پروژه‌یِ فکریِ شاهرخِ مسکوب)
هانا موسوی
“جهان مد و کالا شدگی زنان “
مرتضی رضایی
به وقت تتلو… به وقت شجریان… به وقت گوگوش
اسلاوی ژیژک
پاندمیک؛ کرونا جهان را تکان می‌دهد
غزال ساکی
نقد فمینیستی شاهنامه
سید مسعود حسینی
نگاهی به “بیمار در بیمارستان”
آلن بدیو
در مورد وضعیتِ اپیدمی
اسلاوی ژیژک
ما گونه‌ای هستیم که به حساب نمی‌آید
نعمت الله فاضلی
به خانه برمی‌گردیم اما به کدام خانه؟
جواد کاشی
مرگ دورِهَم عروسی است
حمید موذنی
جهان و کرونا: امروز و فردا
روزبه آقاجری
میراث زنده یک مبارز سوسیالیست
امیر ارسلان ادیب
چه‌کسی در خانه نمی‌ماند؟
امین بزرگیان
بوردیو و خرید در مواقع اضطراری
مهسا اسدالله‌نژاد
نیروی چشم‌های خیره مردم
پدرام باقری
ما در وضعیتِ بی‌دولتی قرار گرفته‌ایم
امیر ادیب
دختران خیابان انقلاب و رهاسازی نیروی «امتناع»
جان ام بری
چگونه آنفلوآنزای دهشتناکِ ۱۹۱۸ در سراسر آمریکا شیوع یافت؟
پدرام باقری
دو نکته درباره پرسش و پاسخ در سنای آمریکا
سید مسعود حسینی
کورونا و کورا – مرگ و پروا
مهسا اسدالله‌نژاد
کرونا و دو مسئله‌ی «غیرطبیعیِ» آن
امیر ارسلان ادیب
آپارتاید کارگری
مصطفی مهرآیین
نابود کردن فرآیندها،نابود کردن زندگی و تولید خشونت
نوید کلهرودی
شرحی بر کتاب اندیشیدن و ملاحظات اخلاقی از هانا آرنت
آرشیو