ads1
ads3
تغییر رنگ سایت

شبکه های اجتماعی جامعه

آرشیو
آرشیو
آرشیو
Print This Post

محمد رضا فولادی
مواجه توسعه گرایان ایرانی با ستیزه جویی آمریکا

به نظر می رسد در موقعیت کنونی بایسته است که عملکرد جریانات توسعه گرا در تقابل با ستیزه جویی های خارجی، در قالب ارایه راهبردهای تحول بخش سیاست خارجی کشور پیگیری شود و همانند تلاش های رسانه ای و سیاسی گسترده در حین مذاکرات هسته ای (در دوران دولت روحانی)، بسیج عمده ی داخلی جهت به اجرا رسیدن شاخص های سیاست خارجی توسعه گرایانه (تعدیل و بازاندیشی در وجوه ایدئولوژیک سیاست خارجی، کنترل مدیریت رفتار منطقه ای کشور از سوی نهادها و برون دادهای متعدد و حتی با اهداف متفاوت، اولویت بخشی به توان افزایی اقتصادی به عنوان هدف اول سیاست خارجی، تغییر رویه روابط با همسایگان منطقه ای، باز تنظیم روابط با متحدین منطقه ای و همگرا نمودن رفتار آن ها با نیازهای توسعه ای سیاست خارجی کشور به جای همگرایی ایران بانیازهای متحدین) به عنوان بهترین سیاست های کنترل کننده رفتار ستیزه جویانه خارجی صورت پذیرد.

مواجه توسعه گرایان ایرانی با ستیزه جویی آمریکا؛ از نمایش تا راهبرد

محمد رضا فولادی

جریانات توسعه خواه در ایران تجربه آمریکای ستیزه جو در دوران ریاست جمهوری خاتمی/ جورج بوش پسر را دارند. طرح محور شرارت و حضور نظامی آمریکا در همسایگی ایران، باعث تحولاتی جدی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی شد و با گسترش امواج بحران هسته ای، ضربه ای کاری به برنامه های جریان اصلاحات به ویژه در عرصه سیاست خارجی وارد آمد؛ خارج شدن ابتکار عمل از دست جریانات توسعه خواه و دست بالای نیروهای مخالف اصلاحات در سیاست منطقه ای کشور و برنامه هسته ای، “از جمله عوامل” تغییر آرایش نیروهای سیاسی در داخل گردید.
اینک در برهه ای دیگر از سیاست های ستیزه جویانه تر (بدین معنا که کمیت و کیفیت ستیزها تند تر می شوند) از سوی آمریکا در قبال ایران، نگرانی های عمده ای در اردوگاه های توسعه گرایان مطرح می شود. از یک نگاه، دو معضل جدی پیش روی جریانات توسعه خواه کشور در این خصوص وجود دارد: یکی نحوه تنظیم رفتارها و گفتارها در قبال ستیزه جویی های آمریکا و دیگری نحوه تنظیم جایگاه امر توسعه و اصلاح در کشور و چینش قدرت و جریانات سیاسی متاثر از سیاست خارجی.
تنظیم رفتارهای جریانات توسعه خواه ایران در برابر سیاست های آمریکا در گام اول محکومیت ستیزه جویی خارجی در برابر کشور می باشد. به هر روی در برداشتن این گام با دغدغه ی استانداردهای رفتار اصلاح طلبانه و توسعه گرایانه روبروییم؛ بدین معنا که در حالی که واکنش به عوامل ضد توسعه و اصلاحات در داخل با محدودیت های بیرونی و یا خودداری های درون جریانی عمده ای روبروست، واکنش در برابر ستیزه جویی های خارجی چگونه کیفیتی می بایست داشته باشد؟ در وهله اول مقابله با تهدیدات خارجی علیه کشور یک اقدام ذاتی از سوی هر جریان توسعه خواه می باشد؛ که می باید در یک هارمونی راهبردی با بهره برداری به سود پیشبرد روند توسعه و اصلاح در کشور قرار گیرد.

به نظر می رسد واکنش های صحیح توسعه گرایان به تهدیدات خارجی در تجربه های پیشین، نتوانسته به خوبی در ایجاد چنان هارمونی راهبردی عمل کند و در صحنه سیاسی کشور، قوت نگرفتن جریانات ضد توسعه و بهره برداری های آن ها از تنش های خارجی را مدیریت کند.
بدیهی است که در پیچیدگی های امر سیاسی، با ارتباط های وثیق رخدادها با یکدیگر و رقم خوردن نتایج غیر قابل پیش بینی روبروییم. در حالی که در سیاست خارجی جمهوری اسلامی با پارادایم هایی به کلی متفاوت با یکدیگر روبروییم که تئوری ها و سیاست های ناهم سازی در خصوص رفتار منطقه ای کشور و برون دادهای دستگاه سیاست خارجی ارائه می دهند؛ تنظیم سیاست ها در برابر ستیزه جویی موثرترین بازیگر نظام بین المللی از اهمیت بالایی برخوردار می باشد.

در یک نگاه می توان با سیاست های تقابلی واکنش های کشور را تنظیم نمود و در دیدگاهی دیگر می باید با سیاست های خویشتندارانه به مدیریت بحران پرداخت؛ در این تمایز راهبردهاست که نحوه تنظیم گفتمان توسعه گرایانه یِ ضد ستیزه جویی خارجی، پیچیدگی های بیشتری به خود می گیرد.
در دولت روحانی نیز با دوگانه ملموسی در راهبردهای پیشنهادی سیاست خارجی کشور روبروییم؛ یک نگاه که تداوم خط متحول کننده برجام در سیاست خارجی را پیگیری می کند و نگاه دیگر که خلاص شدن از شدت بحران هسته ای را فرصتی جهت گسترش نفوذ تقابلی در خاورمیانه تعبیر می نماید. راهبرد تداوم خط تحولی برجام در سیاست خارجی کشور، در نگاه اول در مواجه با ستیزه جویی تشدید شده آمریکا شکننده تر از پیش می شود و با توجه به ضعف بنیه قدرت داخلی حاملان و عاملان این گفتمان، محدودیت های بیشتری قابل تصور است.
در شرایط سخت کنونی، هوشمندی در گره زدن خط تحول در سیاست خارجی و مدیریت بحران تشدید ستیزه جویی امریکا علیه ایران، اهمیت فوق العاده ای یافته است. بی تردید محکوم نمودن رفتار تقابلی آمریکا بدون نقد مداوم راهبردهای سیاست خارجیِ بی ارتباط با نیازهای توسعه ای کشور، فقط می تواند یک سری ضرورت های اخلاقی و نمادین کنش سیاسی را پوشش دهد.

به نظر می رسد در موقعیت کنونی بایسته است که عملکرد جریانات توسعه گرا در تقابل با ستیزه جویی های خارجی، در قالب ارایه راهبردهای تحول بخش سیاست خارجی کشور پیگیری شود و همانند تلاش های رسانه ای و سیاسی گسترده در حین مذاکرات هسته ای (در دوران دولت روحانی)، بسیج عمده ی داخلی جهت به اجرا رسیدن شاخص های سیاست خارجی توسعه گرایانه (تعدیل و بازاندیشی در وجوه ایدئولوژیک سیاست خارجی، کنترل مدیریت رفتار منطقه ای کشور از سوی نهادها و برون دادهای متعدد و حتی با اهداف متفاوت، اولویت بخشی به توان افزایی اقتصادی به عنوان هدف اول سیاست خارجی، تغییر رویه روابط با همسایگان منطقه ای، باز تنظیم روابط با متحدین منطقه ای و همگرا نمودن رفتار آن ها با نیازهای توسعه ای سیاست خارجی کشور به جای همگرایی ایران بانیازهای متحدین) به عنوان بهترین سیاست های کنترل کننده رفتار ستیزه جویانه خارجی صورت پذیرد.
به هر روی راه های طی نشده در سیاست خارجی کشور در کنار فقدان/ ضعف تدبیرها و تصمیم های توسعه گرایانه یِ اساسی و تحول بخش، می تواند هر گونه ستیزه جویی خارجی را به پلی جهت برتری جویی جریانات ضد توسعه و ضد اصلاحات در کشور تبدیل نماید. تصمیم و تدبیر قوی و پیگیرانه توسعه گرایان ایران در این مخمصه، نه تنها یک نمایش سیاسی صرف نیست، بلکه می تواند جوهره و دینامیسم با اهمیتی در مدیریت بحران و احیا روند توسعه و اصلاحات داخلی باشد.

نظرات

تیتردو

جنوب استانها ؛
۱۲۰میلیارد دلار درامد چهارساله، قطب اقتصادی ایران و تنها یک صندلی سبز در بهارستان !!! ثروتی که پایه و اساس قدرت نیست. محمود منصوری خبرنگار و فعال سیاسی امروز حرف اول را در حوزه های مهم اقتصادی، استراتژیک ، پتانسیل ها و حتی نظامی حوزه ی جنوبی استان بوشهر که شامل شهرستان های جم، دیر، […]
آرشیو

مقالات

سعید ربیعی
فساد سیاسی، جزئی یا نظام‌مند؟
حامد داراب
چرا داریوش آشوری روشنفکر است؟
محمدمهدی اردبیلی
غذا و وسوسه‌های شیطان
اسلاوی ژیژک
وقتی گزینه‌هایِ پیش‌ِ رو یکی از یکی بدترند
میشل فوکو
قدرتِ مقاومت‌کردن
حسام سلامت
در نقد اسطوره‌ی مردمِ همیشه خوب
حسین باقری
«فرو رفتنِ کلمه در فعلنِ پهلوها»
فرشاد پارسیان
حقوق و اخلاق در آرا بنتام
امیر محقق
۷ کتاب با موضوع «شهر» که باید بخوانیم
سعید ربیعی
فساد سیاسی، جزئی یا نظام‌مند؟
ساره واعظی لقب
«آبی یا صورتی»؟
آتنا مرکزی
نقش زنان در افزایش سرمایه های اجتماعی
آتنا مرکزی
خشونت علیه زنان: خشونت علیه جامعه
ملوین کانر
فرهنگ جوانان امروز ستایندۀ مرگ است
سمیرا بهزادی
فتوت ایرانی در دوره ایلخانی
محسن رنانی
فردا اول خلقت است
حمیدموذنی
یازدهم سپتامبر مبدا جهان جدید
ناصر فکوهی ۶۶
پیکان: ظهور و سقوط یک «افتخار ملی»
آتنا مرکزی
تبعیض جنسیتی در کابینه دوازدهم
مهدی یسری
مفهوم برنامه ریزی فرهنگی
ستاره تناور
مدنیت،شهروندی و کنش های معطوف به اخلاق
محمد رضا فولادی
چرخه حیات تروریسم جهادی در خاورمیانه
کیتی رویف
نویسندگان بزرگ چطور با مرگ زندگی کردند؟
محسن رنانی
جوانه‌های بلوغ در شمالِ جنوب
محمد فاضلی
کلنگ‌ها را غلاف کنید
نسرین ریاحی
مرزها در گام معلق لک لک ها
علی آتشی
جایی میان رمانس و خشونت
درک تامپسون
خودتان باشید
مهتا بذرافکن
چرا آب در ایران امنیتی شد؟
مسعود نیلی
در ضرورتِ کینه‌زدایی از سیاست
محمد فاضلی
باید خشمگین باشیم: بحران محیط زیست
تونی جات
از تاریخ چه آموخته‎ایم؟ احتمالاً هیچ
بهروز غریب‌پور
معلق در فضا
آتنا مرکزی
سهم زنان از امید
زیگمونت باومن
سلامتی و نابرابری
حمید موذنی
استاد ایرانی و آسیب شناسی چاپلوسی اجتماعی در ایران
اولریش بک و الیزابت بک‌گرنشایم
آشوب جهانی عشق
 
مصطفی ملکیان
در مصائب فقدان گفت و گو
حمید موذنی
کمدی اطلاع‌رسانی و تراژدی واقعیت خبر در ایران
مارگارت پکسن
صلح چیست؟
آرشیو