ads1
ads3
تغییر رنگ سایت

شبکه های اجتماعی جامعه

آرشیو
آرشیو
آرشیو
Print This Post

اسما قائدی زاده
در باب لایک، از پدیده‌های عصر تکنولوژی و انواع آن


لایک پدیده‌ای است اصالتاً مجازی که در ابتدای پیدایش، به منظور نشان دادن واکنش افراد مبنی بر مورد پسند بودن یا نبودنِ مطالب منتشر شده‌ی یکدیگر در فضای مجازی، به کار می‌رفت. اما به مرور زمان، مانند سایر مفاهیم وارداتی، «ایرانیزه» شده و نقش‌های پررنگ‌تری پیدا کرد، گستره‌ی تأثیر آن از فضای مجازی فراتر رفته و به روابط افراد در دنیای واقعی نیز کشیده شد.

امروزه تعداد لایک‌های شخص گرچه ممکن است مستقیماً برای او آب و نان نشود، اما فراوانی آنها، اعتبار و شهرت و حتی گاه آب و نانی برای وی دست و پا می‌کند که ممکن است سال‌ها تحصیل و مطالعه و پژوهش در زمینه‌های مختلف علمی و هنری نیز نتواند برایش دست و پا کند. از این رو بالا بردن تعداد لایک‌ها، برای بسیاری از کاربران به دغدغه‌ای بزرگ مبدل شده و ترفندهای بسیاری نیز برای رسیدن به آن به کار می‌رود.
این مقدمه‌ی کوتاه در باب اهمیت لایک، شاید توانسته باشد دغدغه‌ی نگارنده را برای بررسی انواع آن توجیه کند؛ در غیر این صورت نیز، شما یک لایک مرامی پای آن بزنید؛ خرجی که ندارد؛ ان‌شاءالله پای «پست‌های زیبا» و « مطالب آموزنده‌»ی پیجتان جبران می‌کنیم.
انواع لایک را می‌توان از منظر فاعل آن -همان لایکر- به صورت زیر دسته‌بندی کرد:

لایک مرامی : این دسته از لایکران را افراد سخاوتمند و بخشنده‌ای تشکیل می‌دهند که به محض باز کردن صفحه‌ی خود، هر مطلبی را که از تمامی دوستانشان مشاهده می‌کنند، بدون هیچ‌گونه بخل و تبعیضی، مورد لایک قرار می‌دهند. در سخاوتمندی این دسته همین بس که در جهت بذل حداکثری لایک، وقت خود را مصروف خواندن مطالب نکرده و تمامی توجه خود را معطوف به این می‌کنند که هیچ پستی بدون لایک، از زیر دستشان نگذرد.
در برخی منابع معتبر آمده که این دسته از لایک‌کنندگان، ابتدا یک عدد «احترام به عقاید همه» بوده و سپس دست و پا در آورده‌اند. در تأیید این نظریه شایان ذکر است که نگارنده در مشاهدات عینی خود، با موجودی مواجه شده که بعد از لایک کردن مطلبی اولترا موهن از یک فقره آتئیست دوآتشه، سه پست پایین‌تر، پیام تبریک میلاد مولای متقیان را نیز مورد لایک واقع کرده است. همچنین مورد دیگری که در یکی از نبردهای تاریخیِ دو تن از سلبریتی‌های ادبیاتی، تمامی حملات از هر دو طرف نبرد و مریدانشان را از لایک خود بی‌نصیب نگذاشته است. این دسته از لایکرها، در نگاه نخست ممکن است دچار اختلال روانی یا عدم ثبات شخصیتی به نظر برسند؛ اما نگران نباشید، خیلی چیزیشان نیست، فقط زیادی بامرامند.

لایک مراد-مریدی : در ذیل این دسته از لایک‌ها، مجموعه‌ای از دو عنصر اصلی وجود دارد: موجودی موسوم به «استاد» در نقش پیر و مراد، و تعداد کثیری کاربرِ مذاب در وی با حس بویایی قوی که حول این مراد حلقه زده، رموز نهفته در آثار ناشی از فعل و انفعالات دستگاه گوارشی «استاد» را به طرفهالعینی دریافت و پردازش کرده و ابتدایی‌ترین واکنش بی‌درنگشان در مقابل مشاهده‌ی هرگونه حرکت یا صدایی از «استاد»، پیشکش لایک به محضر آن منبع لایتناهی فضل و فضولات است.
حرکت مابعداللایکِ غالب این مریدان، رصد کردن بیت‌الکامنت استاد است تا چنانچه بخت‌برگشته‌ی از دنیا بی‌خبری، سر راه گذر از پست، کوچکترین واکنش غیر تأیید آمیزی بروز دهد با چنان شدت عملی زیر و بالای شجره‌نامه‌ی آن مادرمُرده را پیش چشمش، مفعولِ افعالِ مثبت هجده قرار دهند که در صورت نداشتن عضویت در هیچ ائتلاف مجازی، نجات نشیمنگاه خود را بر قرار ترجیح داده و درصورت داشتن متحدان کلفت، هفته‌ها شاهد قشون‌کشی‌ها و جنگ‌های مجازی باشید. نگارنده به پشتوانه‌ی مشاهدات فراوان صحنه‌های این‌چنینی توصیه می‌کند که حتی‌الامکان با دیدن مطلبی از این گونه مراد/استادان، خود را چونان گربه باریک کرده و به آهستگی از کنار آنها گذر کنید تا دچار عواقب احتمالی بعدی نشوید.

لایک به مثابه نان قرض : کاربرانی که چند اکانت بیشتر پاره کرده‌اند معتقدند که لایک، نانِ قرض است؛ از هر دستی بدهی، از همان دست هم می‌گیری. به زعم ایشان به محض آنلاین شدن لازم است هر پستی را که از جلوی چشمانتان می‌گذرد، فارغ از موضوع پست، لایک کنید تا ضمن نمک‌گیر کردن آنها، در زمان مقتضی از لایک آنها برخوردار شوید. البته همیشه هستند کسانی که حرمت نمک را نگه نمی‌دارند؛ با بررسی دوره‌ای لایک‌های خود می‌توانید آنها را شناسایی کرده و از زمره‌ی کسانی که مورد لایک و پسندتان قرار می‌گیرند خارج کنید.

لایک ابزاری : از دیرباز تا کنون، جنس مذکر و مونث از شیوه‌های مختلفی برای جلب توجه جنس مخالف استفاده می‌کرده‌اند. از زمانی که جنس مذکر غارنشین از تقدیم شکار برای جلب توجه مونث دلخواهش استفاده می‌کرد، هزاران سال می‌گذرد. در طی این زمان طولانی، انسان‌ها در دوره‌های مختلف، بسته به مقتضیات زمانه، شیوه‌های مختلفی را برای این منظور به کار برده‌اند. لایک کردن، یکی از ابزارهای جدید عصر تکنولوژی است. به این ترتیب که جنس معمولاً مذکر برای جلب توجه جنس مخالف، از لایک کردن به عنوان قدم اول استفاده می‌کند. از این طریق که با دقت زیاد، پیج سوژه‌ی مورد نظر را رصد کرده و به محض دیدن حرکتی از سوژه، در کسری از ثانیه، دکمه‌ی لایک را فشار داده و بسته به پشتکار وی، برای تأکید بیشتر بر لایک خود از کامنت «لاااایک» نیز بهره می‌جوید. استفاده از این ابزار در عین سادگی، پشتکار و صبوری زیادی را برای کسب نتیجه‌ی مورد نظر می‌طلبد. در صورت موفقیت این مرحله، سوژه نیز با استفاده از همین ابزار، تمایل نسبی خود را اعلام می‌کند تا اینکه دو طرف، مرحله‌ی لایک و لایک-بک را پشت سر گذاشته و وارد فاز بعدی پروژه شوند.

لایک به مثابه مبارزه‌ی سیاسی : کنشی مبارزاتی است از سوی چریک‌های مجازی که از طریق لایک کردن پست‌های انتقادی به مبارزه و فعالیت سیاسی می‌پردازند و تا زمان تحقق اهدافِ غالباً براندازانه‌ی خود، انگشت از مبارزه بیرون نمی‌کشند. البته این فعالیت‌های خستگی‌ناپذیر، معمولاً از طریق یک اکانت با نام مستعار صورت می‌گیرد؛ به هر حال مبارزه نیز راه و رسم خودش را دارد.

لایک سرعتی : فاعلان این دسته به معرفی چندانی نیازمند نیستند؛ احتمالاً همه‌ی شما با مواردی از اینان مواجه شده‌اید که در بدو ورود به صفحه‌تان، لایک خود را با سرعت میانگین سه لایک بر ثانیه، پای تمامی پست‌هایتان کوبیده‌اند. این دسته، به لایک کردن به عنوان رسالتی اجتماعی نگاه می‌کنند؛ فارغ از موضوع پست یا آشنایی با ارسال کننده‌ی آن، تمامی مطالبی را که مشاهده‌ ‌می‌کنند، به دلیل ضیق وقت، معمولاً ناخوانده لایک می‌کنند و شب با وجدانی آسوده سر به بالین می‌گذارند.

دسته‌های کوچکتری نیز وجود دارند که به دلیل پایین بودن آمارشان، ضرورتی برای پرداخت به آنها از سوی نگارنده احساس نمی‌شود. اگر مطالب فوق برای شما «جذاب و آموزنده» بود، لطفاً لایک کنید و اگر نبود هم لایک کنید ببینیم چند نفر این وقت شب بیدارند؟؟

اخبار مرتبط
نظرات

تیتردو

گفتگو با علی برزگر، مسئول جمعیت امام علی بوشهر
نام جمعیت امام علی را همۂ ما حداقل یک بار شنیده ایم. دیدن هر روزۂ کودکان کار بر سر چهار راه ها یا در پارک ها باعث شده کمابیش با نام این تشکل مردم نهاد و فعالیت هایش آشنایی نسبی داشته باشیم. لینک کوتاه:
آرشیو

مقالات

حسین باقری
«فرو رفتنِ کلمه در فعلنِ پهلوها»
فرشاد پارسیان
حقوق و اخلاق در آرا بنتام
امیر محقق
۷ کتاب با موضوع «شهر» که باید بخوانیم
سعید ربیعی
فساد سیاسی، جزئی یا نظام‌مند؟
ساره واعظی لقب
«آبی یا صورتی»؟
آتنا مرکزی
نقش زنان در افزایش سرمایه های اجتماعی
آتنا مرکزی
خشونت علیه زنان: خشونت علیه جامعه
ملوین کانر
فرهنگ جوانان امروز ستایندۀ مرگ است
سمیرا بهزادی
فتوت ایرانی در دوره ایلخانی
محسن رنانی
فردا اول خلقت است
حمیدموذنی
یازدهم سپتامبر مبدا جهان جدید
ناصر فکوهی ۶۶
پیکان: ظهور و سقوط یک «افتخار ملی»
آتنا مرکزی
تبعیض جنسیتی در کابینه دوازدهم
مهدی یسری
مفهوم برنامه ریزی فرهنگی
ستاره تناور
مدنیت،شهروندی و کنش های معطوف به اخلاق
محمد رضا فولادی
چرخه حیات تروریسم جهادی در خاورمیانه
کیتی رویف
نویسندگان بزرگ چطور با مرگ زندگی کردند؟
محسن رنانی
جوانه‌های بلوغ در شمالِ جنوب
محمد فاضلی
کلنگ‌ها را غلاف کنید
نسرین ریاحی
مرزها در گام معلق لک لک ها
علی آتشی
جایی میان رمانس و خشونت
درک تامپسون
خودتان باشید
مهتا بذرافکن
چرا آب در ایران امنیتی شد؟
مسعود نیلی
در ضرورتِ کینه‌زدایی از سیاست
محمد فاضلی
باید خشمگین باشیم: بحران محیط زیست
تونی جات
از تاریخ چه آموخته‎ایم؟ احتمالاً هیچ
بهروز غریب‌پور
معلق در فضا
آتنا مرکزی
سهم زنان از امید
زیگمونت باومن
سلامتی و نابرابری
حمید موذنی
استاد ایرانی و آسیب شناسی چاپلوسی اجتماعی در ایران
اولریش بک و الیزابت بک‌گرنشایم
آشوب جهانی عشق
 
مصطفی ملکیان
در مصائب فقدان گفت و گو
حمید موذنی
کمدی اطلاع‌رسانی و تراژدی واقعیت خبر در ایران
مارگارت پکسن
صلح چیست؟
محمدرضا فولادی
اصلاح طلبی پیش رونده یا تدریجی
علی آتشی
آوار اندیشه های شریعتی برای ما
داوید لوبروتون
انسان شناسی رنج ودرد
حمید موذنی
جهان در گیر ودار یک حرف
محمدرضا فولادی
اصلاح طلبی در عصر پسا هاشمی
شهلا اعزازی
شکل نوین خانواده
آرشیو